Bize her yer kimya adlı e twinning projesi ortak çalışmasıdır.

-AMASYA ANADOLU LİSESİ

ÖĞRETMEN :  MERDİYE MEYDAN

ÖĞRENCİLER: AGAH FARUK K.  ,İLAYDA K. ,ZEYNEP B. 

- ÜSKÜDAR AYŞE HÜMEYRA ÖKTEN KAİHL

ÖĞRETMEN :HAVVA CEBECİOĞLU

ÖĞRENCİLER :  MERYEM Ç. ,RÜVEYDA K. ,ŞÜHEDANUR K. ,

-ÇİFTLİKKÖY ŞEHİT MUHAMMED İSLAM ALTUĞ PROJE AİHL

ÖĞRETMEN :   ASİYE YILDIZ

ÖĞRENCİLER : MERVE P. , ELİF G. , BERANUR Ç. , KÜBRA T. , BEHİYE Y.

-BURSA MERKEZ ANADOLU İMAM HATİP  LİSESİ

ÖĞRETMEN: DUYGU AYŞEN YAMAN

ÖĞRENCİLER: NUR  A., FEYZA S. ,HAYRUNNİSA C., FEYZA Y.

-BURSA ATATÜRK ANADOLU LİSESİ

ÖĞRETMEN: NURAY TAŞER

ÖĞRENCİLER: EMİRHAN Y., AYŞENUR A., NESLİHAN Y., ÇİĞDEM S., YİĞİTKAĞAN A., ZÜBEYİR BURAK D.

-DERİNCE ANADOLU LİSESİ

ÖĞRETMEN:  AYNUR KÜNÜ

ÖĞRENCİLER: ALEYNA K., ELİF ECEM E., BETÜL G., İNAN D.

-YALOVA TERMAL FEN LİSESİ

ÖĞRETMEN:  BEYHAN  KÖYMEN

ÖĞRENCİLER: İDİL A., AHMET H., BEYZANUR Ö., ASYA E.

BÖLÜM 1

DOĞAL SİRKE BALDAN TATLIDIR.

AAA!.. Aman kızım sirkemiz bitivermiş, şimdi nasıl temizlerim ben bu meyveleri?

Dur babaanne. Ben hemen gidip alırım marketten . 

Sen ne dersin kızım öyle?! Hiç doğal sirke ile fabrika sirkesi bir olur mu ha?   

 Ee ne yapacağız babaanne ?   

Aaaa babaanne, ben kimya dersinden birkaç şey hatırladım şimdi . Çok güzel bir fikir . Hem doğal sirke yapmış oluruz, hem de kimya dersinde işlediğimiz konu bende pekişmiş olur

Ben ne güne dururum? Kendimiz yaparız torunum.

Peki babaanneciğim. Ben gidip alayım.  

Benim verdiğim listedekileri al. Ama dikkat edesin elmalar ilaçlı olmasın ha! Doğalından al.

Sirke için malzemeler

-4-5 tane elma 

-İçme suyu  

-5-6 tane nohut 

-1 tatlı kaşığı toz şeker  

Babaannem yerli tohumlu ve katkı maddesi içermeyen elma almamı söyledi. Demek ki doğal olmayan elmadan doğal sirke olmazmış

Nohutta almam gerekiyormuş. Ama nohutun sirke de ne işi olur ki ?!  

Ah tabi ya hatırladım şimdi! Fermantasyonu hızlandıran şeylerden biri de nohutun içindeki şekerdi. Kimya dersi işime yaradı şimdi.   

Şekeri de alayım. Yoksa bakteriler onlara şeker vermediğim için bana sirke yapmazlar. 

Tuz almayı unutmamalıyım. Sonra sirke yapacağım derken alkol yaparsam eğer babaannem terlikle kovalar beni.  

 E sirkemi neyin içinde yapacağım ki? Şöyle 3-4 litrelik bir kavanoz alırsam işimi görür herhalde.

Bir tek Tülbent kaldı. Onu da babaannemin sandığından alırım artık

Ney ney gerçekleşiyormuş?

Babaanne ! Babaanne ! Ben malzemeleri aldım . Sirkeyi yapıp fermantasyonun nasıl olucağını gözlemleyelim.

 Fermantasyon babaanne .

O da neymiş ?

Babanne fermantasyon ya da mayalanma, bir maddenin bakteriler, mantarlar ve diğer mikroorganizmalar aracılığıyla, genellikle ısı vererek ve köpürerek kimyasal olarak çürümesi olayıdır . Hadi yapalım fazla geç kalmadan yapalım.

O zaman hadi gel yardım et bana .

Babanne ilk önce elmaları güzelce yıkayalım. Ama kabuklarını soymayalım. Bu sirkenin yapımında kalitesini ve fermantasyonunu etkiliyor.  

Tamam kızım . Seni anlamıyorum sen devam et ben seni izliyirim.

Tamam babaanne beni izle . Şimdi elmaları kavanoza koyup üzerine nohut , bal , şeker ve tuzu ekleyelim. Ondan sonra su koyup üzerini hava alacak şekilde tülbent ile kapatalım.

Hava alması şart mıdır kızım sence ?  Neden ?   

Evet babaanne . 2-3 hafta sonra gaz çıkışının durması ve elmaların dibe çökmesiyle ilk kısım tamamlanmış oluyor. Alkol oranı yükseldikçe mayalar yaşayamıyor ve asetik asit bakterileri ortaya çıkıyor.

     Bu bakteriler de sirkeye dönüşüyor babaanne . Kimya diliyle asetik asite . Asetik asit bakterileri oksijenli solunum yapıyormuş o yüzden hava alacak şekilde tülbentle kapatmamız gerekiyormuş. Kimya hocamız böyle anlattı. 

Aman anlayacağım dilde konuş. Şu bakteriler canlı mıdır ? Sen onu bana söyleyiver.   

     Evet babaanne ama zararsızlar. Sirke oluşumunda bize yardımcı olurlar. Şimdi sirkemizin oluşması için bekletelim , elmalar çöktüğünde suyunun tadına bakarız olup olmadığını bu şekilde anlarız. Doğru öğrenmişmiyim babaanne ?  

 Aferin güzel kızım . çok iyi öğrenmişsin

Güzel geçti annecim, babaannemle sirke yaptık bugün.

Hoş geldin kızım, günün nasıl geçti?

Peki yaptığınız sirkenin nerelerde kullanılabileceğini biliyor musun?

Babaannem meyveleri temizlemek için kullanıyor. Salata ve turşu yapımında da kullanılabiliyor diye biliyorum.

Haklısın canım. Bunların yanında mutfakta; yiyeceklerin marine edilmesinde, peynir yapımında, deniz ürünlero ve sebzelerin yumuşatılmasında ve mayalayıcı olarak kabartma tozuyla birlikte kullanılabilir.

Vay be, sirkeyi mutfakta kullanabileciğimiz baya alan varmış. Yanılmıyorsam babaannem de bayram temziliklerinde kullanıyor.

Doğru söyledin kızım. Mesela sirke kilo vermede de kullanılıyor. Ancak dediğin gibi pH’I düşük olduğundan direkt içilirse vücudumuza zarar verebilir. Bu yüzden sirkeli su karışımı şeklinde tüketiliyor.

Ama kimya dersinde öğrendiğimize göre sirkenin pH’ı çok düşük olduğundan bazik olan çamaşır suyuyla karıştırılmaması gerekiyormuş.

Anne peki dedemin son zamanlarda içtiği kolestrol düşürücü karışım sirke içeriyor mu?

 Evet annecim doğru bildin. Sirkeli su düzenli olarak içildiğinde kolestrolün yatıştırılmasında kullanıldığı gibi kan şekerinin kontrolünde de tüketilebilir. Neyse bu kadar sirke hakkında konuşmak yeter. Hadi yemek yiyelim.

Tamam annecim.

Bu olaydan sonra kız ve babaannesi artık sirkelerini kendileri yapmaya başladılar. 

Marketlerden aldığımız sirkelerin yapımında tabii ki bu kadar beklenmiyor. Onlar işlemleri hızlandırıyorlar ve 1-2 günde marketlere geliyor. Bunun ne kadar sağlıklı olduğunu bilemeyiz. O yüzden elimizden geldiğince kimyayı kullanarak doğal besinimizi kendimiz yapmalıyız. Çünkü işlemleri, malzemeleri bildiğimiz için hem gönül rahatlığıyla tüketebiliriz hem de sağlıklı olduğundan emin olmuş oluruz.  

BÖLÜM 2

DOĞAL SÜTTEN NASIL TEREYAĞI YAPILIR?

Dedenin bizi haftasonu çiftliğe çağırması çok iyi oldu. Doğal besinleri yapma ve tatma şansımız olacak kızım.

Evet anne güzel bir haftasonu geçireceğiz.

Aaa geldik!

 Ben küçük bir kızken bu işlere yardım ederdim , şimdi beraber yapalım sende öğren kızım.

Hoşgeldiniz Canlarım biraz soluklanın bugün çiftlikte tereyağı yapıyoruz.

Evet anne. kimya dersinde tereyağı yapımını öğrenmiştik. Öncelikle süte ihtiyacımız var.

Evet kızım doğal sütten doğal tereyağı yapabiliriz.

Bunun için önce sütü sağıp süzeceğiz. Kaynatıp dinlendireceğiz, ılıdıktan sonra mayalayıp yoğurt yapacağız. Sonra da yoğurdu ayrıştıracağız.

Evet sütümüzü  sağdık. Biraz uğraştırıcı ama sonuç güzel olacak.Hadi kaynatalım

Anne sıvılar nasıl kaynar biliyor musun?

Tencereye sütü alıp ısıtırsın. Bir süre sonra süt kaynar.